समायोजन खबर खोटाङ,
पुर्वी नेपालमा बसोबास गरिरहेका नाछिरिङ राई भाषाको बर्ण निर्धारण गरिएको छ । नाछिरिङ राईको भाषा संरक्षण, पाठ्याक्रम निर्माण एबं पाठ्यापुस्तक प्रकाशन लगायतका प्रयोजनका लागि पहिलोपल्ट स्वर बर्ण र व्याञ्जन बर्ण निर्धारण गरिएको हो । किरात रदु नाछिरिङ साखाम (केन्द्र)को पहलमा बिभिन्न १० जिल्लाका नाछिरिङ समुदायका पुर्खालाई सुनसरीको धरानमा भेला गरेर बर्ण निर्धारणको कामलाई अन्तिम टुंगो लगाइएको हो ।

भाषा, संस्कार र संस्कृतिका बिषयमा जानकार पुर्खालाई मंसिर ९ गतेदेखि १३ गतेसम्म धरानमा भेला गरेर नाछिरिङ राईको जन्मदेखि मृत्युसम्मका संस्कार, संस्कृति, रितिरिवाज लगायतका बारेमा छलफल एबं संकलन पश्चात शुक्रबार वर्ण निर्धारणका काम गरिएको केन्द्रले जनाएको छ । भाषाविद् डा. तारामणी राईको सहजीकरणमा नाछिरिङ भाषाको २६ व्याञ्जन बर्ण र १३ स्वर बर्ण पहिचान गरिएको किरात रदु नाछिरिङ साखाम (केन्द्र)का महासचिव टेक नाछिरिङले बताए ।

केन्द्रका अनुशार भाषाविदको सहयोगमा नाछिरिङ भाषामा ‘क, ख, ग, घ, ङ, च, छ, ज, झ, त, थ, द, ध, न, प, फ, ब, भ, म, य, र, ल, व, स, ह र अलाई व्याञ्जन बणर््कारुपमा पहिचान गरिएको छ । यस्तै, यस भाषामा इ, इः, इ, ए, एः, आ, आः, अ, अः, ओ, ओः, उ र उः स्वर बर्ण पहिचान भएको महासचिव नाछिरिङले बताए । नाछिरिङ भाषाको पाठ्याक्रम तयार पारेर सोही भाषामा पठन–पाठनका लागि बर्ण पहिचानको काम गरिएको हो । विभिन्न जिल्लामा नाछिरिङ राईको जनसंख्य करिब १२ हजार रहेको अनुमान गरिए पनि हालसम्म वर्ण निर्धारणको काम हुन सकेको थिएन । संस्कार, संस्कृति र भाषा संरक्षण अभियानका लागि खोटाङ, सोलुखुम्बु, भोजपुर, इलाम, पाँचथर, सुनसरी, झापा, ते¥हथुम, मोरङ र काठ्माण्डौंबाट नाछिरिङ समुदायका पुर्खालाई एक ठाउँमा भेला गरिएको किरात रदु नाछिरिङ साखाम (केन्द्र)की उपाध्यक्ष कमलकुमारी राईले बताईन् । यसैबीच, धरानमा किरात रदु नाछिरिङ साखाम (केन्द्र)को सातौं अधिबेसन शनिबार सुरु भएको छ ।
माथी तस्विरमा: नाछिरिङ समुदायका पुर्खा भेला तथा वर्ण पहिचान कार्यक्रममा सहभागी पुर्खाहरु । २०७५ मंसिर १५ गते साँझ ५ः ४९ मा प्रकाशित